Menu

Η Κατερίνη του 1951: οικονομία, κοινωνία και πολιτισμός δύο χρόνια μετά το τέλος του οδυνηρού εμφυλίου

(φωτ. Αρχείο Σπύρου Τσιλιγκιρίδη)

του Αντώνη Κάλφα

«Ο Νομός Πιερίας», Τύποις Κορνηλίου Θεοδωρίδου, Θεσσαλονίκη 1951 (XVI Διεθνής Έκθεσις Θεσσαλονίκης), 42 σελίδες, είναι μια ενημερωτική διαφημιστική έκδοση με την ευκαιρία της 16ης έκθεσης Θεσσαλονίκης (1951). «Το παρόν τεύχος σκοπόν έχει να δώσει εις τον αναγνώστην μίαν εναργή εικόνα του Νομού Πιερίας», λέει στον πρόλογό του ο Νομάρχης. Πράγματι υπάρχουν πολλές πληροφορίες και φωτογραφίες της περιοχής, με πίνακες και στατιστικές. Διαβάστε περισσότερα: Η Κατερίνη του 1951: οικονομία, κοινωνία και πολιτισμός δύο χρόνια μετά το τέλος του οδυνηρού...

Εννέα αποτυπώσεις μιας ιστορικής φωτογραφίας του 1962 (αρχείο Σπύρου Τσιλιγκιρίδη)

του Αντώνη Κάλφα

Οι πόλεις είναι δημιουργήματα της μεσαιωνικής ιστορίας και συνδέονται άρρηκτα με τον ανερχόμενοι αστικό πολιτισμό και την οικονομική  άνθηση των νεότερων κοινωνιών. Στις πόλεις και με άξονα τις πλατείες αρχίζουν να συγκεντρώνονται σταδιακά όχι μόνο οι νέες κοινωνικές ομάδες (αστοί, τραπεζίτες, έμποροι, μεταπράτες κάθε λογής) αλλά και τα σύμβολα των εξουσιών που τις απαθανατίζουν: δημόσια μέγαρα, αστικές κατοικίες και επιβλητικές εκκλησίες. Διαβάστε περισσότερα: Εννέα αποτυπώσεις μιας ιστορικής φωτογραφίας του 1962 (αρχείο Σπύρου Τσιλιγκιρίδη)

Η σύγχρονη λογοτεχνική σκηνή των Τρικάλων: 11+1 συγγραφείς

Προλεγόμενα-επιλογή κειμένων-επιμέλεια: Αντώνης Κάλφας

Όταν κυκλοφόρησε στα Τρίκαλα, στις 15 Νοεμβρίου 1930, το πρώτο τεύχος του βραχύβιου περιοδικού «Επαρχία» (άντεξε επί 13 τεύχη), ο ταλαντούχος ιδρυτής του Νίκος Παππάς, υπογράφοντας με ένα «Π» κεφαλαίο, λέει χαρακτηριστικά: «Το περιοδικό μας είναι συστηματική εκδήλωση της παραμελημένης επαρχίας, που ξεκίνησε από τον πόνο και την αγανάχτηση λίγων ανθρώπων, που ένοιωθαν σαν παράπονο την εγκατάλειψη του τόπου μας και που θέτει τα όρια της φιλοδοξίας του ως τη γενική ανάνηψη και συστηματοποίηση της επαρχίας». Διαβάστε περισσότερα: Η σύγχρονη λογοτεχνική σκηνή των Τρικάλων: 11+1 συγγραφείς

Η μικρή Κατερίνη του 1850: 200 οικίες, περίφημοι καρποί και εκάστην Δευτέραν παζάρι

του Αντώνη Κάλφα

Ο Γάλλος αρχαιολόγος Leon Heuzey επισκέπτεται την Πιερία στα 1850 κατά τη διάρκεια της παραμονής του στη Γαλλική Αρχαιολογική Σχολή Αθηνών. Ο Εζέ θεωρεί, σύμφωνα με τον αρχαιολόγο Δ. Θεοχάρη, ότι η αρχαία πόλη Άτηρα βρισκόταν στην Κατερίνη, λόγω της ηχητικής ομοιότητας των δύο λέξεων. Ακόμα, ο Εζέ είναι «ο πρώτος αρχαιολόγος που έρχεται στην Πιερία και με την επιφανειακή έρευνα στο Δίον και την εξερεύνηση του τύμβου του Κορινού, σηματοδοτεί την αφετηρία των ανασκαφών στην Πιερία. Επιτυγχάνει, παρά τις αντίξοες συνθήκες, λόγω της οθωμανικής κατοχής, να διεξαγάγει εκτενείς έρευνες, να εντοπίσει αρχαία μνημεία και να ‘διασώσει’ κάποια από αυτά μεταφέροντάς τα στο Μουσείο του Λούβρου». Διαβάστε περισσότερα: Η μικρή Κατερίνη του 1850: 200 οικίες, περίφημοι καρποί και εκάστην Δευτέραν παζάρι

Λαϊκός λόγος, αρχαία παράδοση και σύγχρονο θέατρο

Προλεγόμενα για την παράσταση «Όταν ο Πάνας συνάντησε τον Μορφέα» (Θέατρο Πήγασος, Αρχαιολογικό Πάρκο Λειβήθρων, 19-20-21.8.2017)

του Αντώνη Κάλφα

Στην εποχή του ο σπουδαίος φιλόλογος Γιάννης Αποστολάκης επέμενε να υπογραμμίζει τη σημασία που είχε το εγχείρημα του λαογράφου Νικόλαου Πολίτη αφού ο καθένας αντιλαμβάνεται «πως το μάζωμα των σημερινών εθίμων κ.τ.λ. και η παραβολή τους με τ’ αρχαία ήτανε πραγματικός λυτρωμός από τα πρασινισμένα και στεκούμενα νερά του Αττικισμού· γιατί και μόνο αυτά να γίνουνταν χρειαζότανε να δουλέψη το μυαλό περισσότερο και ο άνθρωπος να πέση κάπως σε σκέψη για τη ζωή του— πράμα σπανιώτατο για τους φιλολόγους της εποχής· αυτοί ήξεραν μονάχα ν’ ανοίγουν και να κλείνουν τα λεξικά» (Τα δημοτικά τραγούδια, 1929).

Διαβάστε περισσότερα: Λαϊκός λόγος, αρχαία παράδοση και σύγχρονο θέατρο

Η πανοραμική Κατερίνη του 1963 με τον φακό του Σάββα Τσιλιγγιρίδη

«χωρίς πνευματικήν κίνησιν, χωρίς βιβλιοθήκην και χωρίς συγχρονισμένα μέτρα προόδου και πολιτισμού […]δικαιούμεθα να διεκδικήσωμεν και βραβείον από την Ακαδημίαν Αθηνών διά τας τοιαύτας πρωτοφανείς πνευματικάς και καλλιτεχνικάς μας επιδόσεις»

Σάββας Κανταρτζής,  «Θλιβερόν φαινόμενον», εφ. Νέα Εποχή,  17.2.1962

 του Αντώνη Κάλφα

Ο θαυμάσιος, μείζων φωτογράφος της Πιερίας Σάββας Τσιλιγγιρίδης μας χάρισε μία ανεπανάληπτη αποτύπωση της πόλης. Πρόκειται για την πανοραμική άποψη της Κατερίνης (1963) από το ύψος του κτιρίου όπου στεγάζεται σήμερα η Περιφέρεια (τέως Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Πιερίας).

Διαβάστε περισσότερα: Η πανοραμική Κατερίνη του 1963 με τον φακό του Σάββα Τσιλιγγιρίδη

Ο πλάτανος του συντριβανίου

του Αντώνη Κάλφα

Οι δύο φωτογραφίες του σημερινού σημειώματος απεικονίζουν τη γοητεία μιας χαμένης πλέον ωραιότητας ενώ η τρίτη είναι απτό δείγμα της άναρχης ανάπτυξης: ο πλάτανος στο συντριβάνι—κομβικό σημείο διέλευσης ακόμη και σήμερα—περιλαμβάνει τόσο την αναψυχή (καφές, ξεκούραση, τόπος συνάντησης και κουβέντας) όσο και την κίνηση (προσπέλαση στην οδό Μεγάλου Αλεξάνδρου αλλά και διέξοδος για την δυτική Κατερίνη (7ης Μεραρχίας, γέφυρα του Πέλεκα και πλησιόχωροι οικισμοί, αγροτικές δραστηριότητες στις πέριξ της πόλεως καλλιέργειες). Διαβάστε περισσότερα: Ο πλάτανος του συντριβανίου

45 χρόνια από την ίδρυση του Φεστιβάλ Ολύμπου (1972-2017)

Η μαρτυρία του Κλέαρχου Γώττα για τον πρώτο χρόνο λειτουργίας

του Αντώνη Κάλφα

Το Φεστιβάλ Ολύμπου συμπληρώνει φέτος 45 χρόνια λειτουργίας. Πώς προέκυψε όμως ο θεσμός, Ποιοι ήταν οι πρωταγωνιστές του; Ποιο ήταν το πολιτισμικό όραμά του; Ποια ήταν τα προβλήματα που αντιμετώπισαν (πρακτικά, γραφειοκρατικά και άλλα) εκεί προς το τέλος της δικτατορίας; Ο φιλέρευνος αναγνώστης μπορεί να ενημερωθεί πληρέστατα γύρω από τα ζητήματα αυτά από το πολύτιμο λεύκωμα που εξέδωσε ο ΟΡΦΕΟ το 2012, λεύκωμα που με απαράμιλλη τυπογραφική ευαισθησία φρόντισε ο Σπύρος Τσιλιγκιρίδης ενώ τα κείμενα (επιλογή και επιμέλεια) είχε ο υπογραφόμενος.

Διαβάστε περισσότερα: 45 χρόνια από την ίδρυση του Φεστιβάλ Ολύμπου (1972-2017)

ΕΔΑ, Λαμπράκηδες και Μίκης Θεοδωράκης στην Κατερίνη του 1964

του Αντώνη Κάλφα

Η ∆ηµοκρατική Νεολαία Λαµπράκη δηµιουργήθηκε τον Σεπτέµβριο του 1964 από την συγχώνευση της Νεολαίας Ε∆Α και της ∆ηµοκρατικής Κίνησης Νέων Γρηγόρης Λαµπράκης. Το Μάρτιο του 1965 πραγµατοποιήθηκε το Α΄ Ιδρυτικό Συνέδριό της.

Διαβάστε περισσότερα: ΕΔΑ, Λαμπράκηδες και Μίκης Θεοδωράκης στην Κατερίνη του 1964

Η ειδυλλιακή (κάποτε) Παραλία Κατερίνης σε τρεις αποτυπώσεις

του Αντώνη Κάλφα

Η παραλία (Σκάλα Κατερίνης παλαιότερα) στη σημερινή τουριστική μορφή της δεν έχει φυσικά καμία σχέση με την εικόνα της μέχρι και τη δεκαετία του 1960 (οι φωτογραφίες επ’ αυτού του αλησμόνητου ΣΑΤΣΙ αποτελούν τον αψεγάδιαστο μάρτυρα της εμπορευματοποίησης και των δεινών αυτού που αποκαλούμε μαζικός τουρισμός). Διαβάστε περισσότερα: Η ειδυλλιακή (κάποτε) Παραλία Κατερίνης σε τρεις αποτυπώσεις

Περισσότερα Άρθρα...

  1. Η Κατερίνη του 1873
  2. Ελληνικά και τουρκικά σχολεία στην Κατερίνη λίγο πριν την απελευθέρωση (1894-1906)
  3. Η Πλατεία Ελευθερίας της Κατερίνης (1929-1970)
  4. Η κοινωνική ζωή στην Κατερίνη του 1930
  5. Όταν η Κατερίνη «έμοιαζε περισσότερο με τούρκικο χωριό»
  6. Η εκδοτική και πνευματική δραστηριότητα στην Πιερία ενός αιώνα (1918-2018)
  7. O πληθυσμός της Κατερίνης από το 1715 μέχρι τις 19 Αυγούστου 1913
  8. Πώς σώθηκε από την οικοπεδοποίηση το Δημοτικό Πάρκο Κατερίνης και άλλες ιστορίες
  9. Οι φωτογραφικές συλλογές της Κατερίνης και η σημασία τους για την συλλογική μνήμη
  10. Οι γόνιμες κατασκευές-ουτοπίες του σπουδαίου Κώστα Καμπερίδη
  11. Πώς πρέπει να διδάσκεται η σχολική ιστορία;
  12. Για το ντοκιμαντέρ «Που ήμουν, που είμαι, που πάω – Φωνές αμφιθεάτρου» του δικού μας Γιώργου Κεραμιδιώτη
  13. «Υποδεχόμενος» τη δικτατορία στην Κατερίνη...
  14. Πολιτιστικές υποδομές στην Κατερίνη: παρά τις υποσχέσεις Χιονίδη αποτελούν τον μεγάλο ασθενή τής πόλης
  15. Συμπληρωματικά για την κατερινιώτικη αρχιτεκτονική και οικογενειακή μικροϊστορία
  16. Η προσφυγική ιστορία της Κατερίνης ως διδακτικό μοντέλο για την αλλαγή διδασκαλίας του μαθήματος
  17. Η Κατερίνη που χάθηκε: η οικία του «σοβαρού και σεβάσμιου» Κοινοτάρχη Θεόδωρου Χ. Κάλφα (1868-1926)
  18. Εκδρομή στην Πλατεία Μανόλη Αναγνωστάκη
  19. Ο τετραγωνισμός του κύκλου, στην Κατερίνη!
  20. Η Κατερίνη του 1917: ληστοκρατία, βενιζελικά στρατεύματα, πλημμύρες και διαμαρτυρίες των ξυλεμπόρων
  21. Το σκληρό 1943 στην Κατερίνη: ναζιστικές διώξεις, εκτοπίσεις και εκτελέσεις
  22. Eργογραφικά Λάζαρου Τσακιρίδη (1936-2017): ορθόδοξη πίστη, λογοτεχνικά πρωτόλεια και προσφυγικές μαρτυρίες
Bookmaker with best odds http://wbetting.co.uk review site.