Menu

Παιδική πλατυποδία- Μύθοι και αλήθειες

Κώστας ΧανδόλιαςΓράφει o Χανδόλιας Κωνσταντίνος

Φυσικοθεραπευτής Msc-NDT 

Tr. Halliwick Lecturer

Κάθε Σεπτέμβριο πρωταγωνιστής του μήνα είναι το παιδί. Μετά την επιστροφή από τις καλοκαιρινές διακοπές, επιστροφή στην καθημερινότητα, στο σχολείο και στις εξωσχολικές δραστηριότητες, φροντιστηριακές και αθλητικές.

 Το μεγαλύτερο χρονικό διάστημα που αφιέρωσαν οι γονείς στα παιδιά τους λόγω αποχής από τις επαγγελματικές υποχρεώσεις τους  το καλοκαίρι, τους φέρνει πολλές φορές μπροστά σε νέες παρατηρήσεις που έχουν να κάνουν με τον τρόπο της βάδισης, τη στάση του σώματος και την κινητική δραστηριότητα του παιδιού τους και τότε δημιουργούνται ερωτήματα του τύπου: έχει το παιδί μου κανονική ποδική καμάρα; Ή γιατί ο ώμος του είναι πιο χαμηλός από τον άλλο; ή γιατί καμπουριάζει; Ή γιατί περπατάει περίεργα;

Θα προσπαθήσουμε λοιπόν να δούμε με όσο πιο απλό τρόπο τι ισχύει και τι όχι σχετικά με την ανάπτυξη της ποδικής καμάρας και την υπόθεση πλατυποδία. 

Δεδομένα στον ευρωπαϊκό πληθυσμό

Περίπου 85% εμφανίζει χαμηλότερη του μέσου όρου ποδική καμάρα

Περίπου 10% εμφανίζει υψηλότερη του μέσου όρου ποδική καμάρα

Περίπου 4-5% εμφανίζει ιδανική ανατομική του κάτω άκρου

Περίπου 85-90% του πληθυσμού εμφανίζει ανισοσκελία 5-6 mm και πάνω, με μακρύτερο το αριστερό πόδι. 

Τα παραπάνω γεγονότα δεν θα πρέπει να μας επαναπαύουν θεωρώντας ότι οτιδήποτε παρατηρούμε είναι φυσιολογικό και δεν χρειάζεται να ενημερώσουμε τον παιδίατρο μας σε πρώτη φάση ή κάποιον άλλο ειδικό.

Με τον όρο πλατυποδία, εννοούμε την αυξημένη επιφάνεια επαφής του πέλματος με το έδαφος κατά την όρθια στάση. Αυτή συνδυάζεται συνήθως με μείωση ή εξαφάνιση της ποδικής καμάρας, καθώς και με άλλοτε άλλου βαθμού λοξή θέση της πτέρνας προς τα έξω. Διακρίνεται σε ευκαμπτη και δύσκαμπτη πλατυποδία. Η πλατυποδία είναι παρούσα σε όλα σχεδόν τα βρέφη μέχρι την ηλικία των 3 ετών, καθώς και σε πολλά παιδιά, ενώ μετά την ηλικία των 10 ετών περιορίζεται στο 4-15% του πληθυσμού.

Η εύκαμπτη παιδική πλατυποδία, δεν αποτελεί αιτία δυσχέρειας συμμετοχής σε δραστηριότητες, ούτε αιτία πόνου. Στη συντριπτική πλειοψηφία μιλάμε για τη λεγόμενη εύκαμπτη πλατυποδία, η οποία δεν προκαλεί συμπτώματα και εξαφανίζεται αν σταθούμε στις μύτες των ποδιών. Η συχνότητα εμφάνισης ενοχλήσεων στα πόδια έχει την ίδια συχνότητα στον πληθυσμό ανάμεσα σε άτομα με πλατυποδία και σε άτομα που εμφανίζουν φυσιολογική ποδική καμάρα. Η ύπαρξη δύσκαμπτης μορφής πλατυποδίας ωστόσο, δημιουργεί προβλήματα και αυτό επιβάλει έλεγχο για διάγνωση της αιτίας της δυσκαμψίας.

Ιδιαίτερη προσοχή δίνουμε στα παιδιά με αρχικά εύκαμπτη μορφή  πλατυποδίας, με στροφή των ποδιών προς τα έξω και αυξημένο σωματικό βάρος. Σ’ αυτήν την περίπτωση, το παιδί, σταδιακά, καθώς φθάνει την προεφηβική ή εφηβική περίοδο, με την επίδραση του βάρους του σώματος, η ευκαμπτότητα του ποδιού ελαττώνεται και ο σχηματισμός ποδικής καμάρας στην ανύψωση του μεγάλου δακτύλου ή σε στήριξη στις μύτες των ποδιών γίνεται δυσχερής ή ανύπαρκτος.  Τα παιδιά αναφέρουν ενοχλήσεις στο πόδι και δυσκολία κατά την διάρκεια των αθλημάτων, που λανθασμένα αποδίδονται στο αυξημένο σωματικό βάρος. Η ταυτόχρονη εμφάνιση ερυθρότητος και ερυθρών σκληρύνσεων στο έσω χείλος του ποδιού, αποδίδεται στην ποιότητα του υποδήματος, ενώ ουσιαστικά είναι δείκτης δυσκαμψίας του ποδιού. 

Μύθοι- Πραγματικότητα 

- Η βάδιση χωρίς υποδήματα προδιαθέτει στην εμφάνιση πλατυποδίας. 

Αυτή η αντίληψη είναι εντελώς λάθος. Πρόσφατες μελέτες έχουν αποδείξει ακριβώς το αντίθετο. Παιδιά που φορούν συστηματικά παπούτσια, έχουν μεγαλύτερες πιθανότητες να εμφανίσουν πλατυποδία, ενώ οι Rao and Joseph 1992 σε μελέτη 2300 παιδιών 4-13 ετών, βρήκαν ότι το ποσοστό πλατυποδίας ήταν μικρότερο σε παιδιά που περπατούσαν συστηματικά ξυπόλητα. 

- Η πλατυποδία σχετίζεται με πόνο και πρόωρη κόπωση κατά τη βάδιση. 

Εφόσον μιλάμε για την εύκαμπτη πλατυποδία, αυτό είναι εντελώς λάθος. Στήν δύσκαμπτη πλατυποδία ισχύει και σε αυτήν την περίπτωση χρειάζεται η επίσκεψη σε ειδικό γιατρο. 

- Η πλατυποδία είναι αθώα και πρέπει να αντιμετωπίζεται πάντα ως φυσιολογική. 

Πολλές φορές η πεποίθηση ότι το παιδί μεγαλώνοντας θα διορθώσει από μόνο του την όποια μη φυσιολογική κινητική συμπεριφορα, πλατυποδία, βλαισοπλατυποδία, βαδισμα στις μύτες, περπάτημα πιγκουίνου, πάπιας κτλ δεν συμβαίνει, ενώ αντίθετα η αύξηση του σωματικού βάρους και της δραστηριότητας επαυξάνει τις ανατομικές αποκλίσεις και παράλληλα δημιουργεί αντισταθμίσεις και σε άλλα μέρη του σώματος. 

- Οι άντρες με πλατυποδία δεν μπορούν να αντεπεξέλθουν στις στρατιωτικές τους υποχρεώσεις. 

 Λάθος. Πρόσφατες μελέτες για την ακρίβεια, έχουν αποδείξει ότι  ασθενείς με πλατυποδία παρουσιάζουν μικρότερα ποσοστά καταγμάτων κοπώσεως στα πόδια, ένα είδος κατάγματος που εμφανίζεται συχνά σε στρατιώτες μετά από μεγάλες πορείες. 

- Η πλατυποδία δεν επηρεάζει την ανατομική ευθυγράμμιση των κάτω άκρων. 

Δεδομένου ότι το ανθρώπινο σώμα προσαρμόζεται μυοσκελετικά με την ανάπτυξη, είναι λογικο μια ανατομική απόκλιση όπως μια χαμηλή καμάρα να επηρεάζει τον καταμερισμό των φορτίων στο κάτω άκρο μέχρι και το ύψος του ισχίου, ίσως και στον κορμό, δημιουργώντας ανάλογη επιβάρυνση σε διάφορα σημεία. 

Υπάρχει περίπτωση το παιδί μου να μην έχει καλά ανεπτυγμένη  ποδική καμάρα;

 Εάν σας προβληματίζει κάτι στην κινητική δραστηριότητα του παιδιού σας απευθυνθείτε σε έναν ειδικό για μια εκτίμηση της ομαλής ανάπτυξής του μυοσκελετικού συστήματος και να αναγνωρίσει πιθανές παρεκκλίσεις ώστε να  προτείνει λύσεις.

Μια ολοκληρωμένη εκτίμηση περιλαμβάνει:

Παρατήρηση της πορείας της σπονδυλικής στήλης.

Μέτρηση διαφοράς μήκους των κάτω άκρων.

Μέτρηση στροφής κάτω άκρων μηρών ή κνήμης.

Μέτρηση πλατυποδίας και βλαισότητας.

Παρατήρηση προτύπου βάδισης και μετακίνησης. 

Συμβουλευτική ευρημάτων, πιθανής προσέγγισης και καθοδήγηση επιλογής  σωστών υποδημάτων.

Σε ποια ηλικία πρέπει να γίνει προληπτικός έλεγχος; Είναι απαραίτητος; 

Δεδομένου ότι η ποδική καμάρα αρχίζει να σχηματίζεται μετά τον 2-3 χρόνο της ζωής μας και με την προϋπόθεση ότι δεν παρατηρείται κάποια ιδιαίτερα σημαντική απόκλιση από τα φυσιολογικά πρότυπα βάδισης, τότε μετα μετά τον 4ο – 5ο χρόνο ζωής είναι μια κατάλληλη ηλικία για έναν προληπτικό έλεγχο. Φυσικά ο παιδίατρος σας είναι αυτός που θα κρίνει αν χρειάζεται η παρέμβαση σε μικρότερη ηλικία.

Πρέπει να γνωρίζουμε ότι όταν το ύψος της ποδικής καμάρας οφείλεται σε παθολογία, όχι μόνο δεν διορθώνεται με την ανάπτυξη , αλλά οδηγεί και σε εξελισσόμενες παραμορφώσεις λόγω τις ανάπτυξης του σωματικού βάρους και παράλληλα την αύξηση των δραστηριοτήτων. Έχει αποδειχθεί η  επίδραση των ανατομικών αποκλίσεων των κάτω άκρων στον κορμό και την σπονδυλική στήλη  και έχει ενοχοποιηθεί για  σκολίωση, κύφωση, λόρδωση, ασυμμετρία.

Πως το αντιμετωπίζω; 

Ο παιδίατρος σε πρώτη φάση μπορεί να κρίνει εάν συντρέχει λόγος ανησυχίας για κάτι περισσότερο από μια ευκαμπτη πλατυποδία. Η σωστή αξιολόγηση από τον ίδιο ή αν κρίνει την παραμπομπή σε άλλο ειδικό γιατρο ή ειδικό φυσικοθεραπευτή μπορεί να προστατέψει το παιδί από τυχόν μελλοντικές αντισταθμίσεις και παραμορφώσεις. Η παρέμβαση μπορεί να είναι ένταξη σε πρόγραμμα ειδικών ασκησεων για βελτίωση ισορροπίας, της μυικής συνεργασίας, της ιδιοδεκτικότητας, της βελτίωσης της όρθιας στάσης με στόχο την βέλτιστη δραστηριότητα των μικρών μυικών ομάδων του πέλματος καθώς και των μεγαλύτερων μυικών ομάδων του κάτω άκρου με στόχο την ορθή ανατομική στάση. Η παρέμβαση μπορεί να είναι και η χρήση ειδικών ορθωτικών πελμάτων έσω υποδήματος ειδικής κατασκευής όπου κρίνεται βέβαια απαραίτητο, αλλα και σε μερικές περιπτώσεις η χειρουργική αποκατάσταση.

Bookmaker with best odds http://wbetting.co.uk review site.